7. Kıyemi mallar nelerdir ve onlarda faiz cereyan eder mi?

Kıyemi mal: Çarşı ve pazarda benzeri olmayan veya olup da birimlerinin farklılığı sebebiyle fiyatta farklılık arz eden mallardır.

Bu mallara misal olarak şunları gösterebiliriz: Hayvanlar, araziler, ağaçlar, evler, halı, seccade, elmas ve yakut gibi taşlar, yazma eserler ve kullanılmış kitaplar…

Kıyemi mallarda faiz olmaz. Bir koyuna karşılık iki koyun, bir araziye mukabil iki arazi satılabilir. Yani aynı cinsin azı, çoğu karşılığında satılabilir. Hâlbuki misli mallarda böyle bir satış faizdir.

Mesela misli mallardan olan 1 kg buğday ile daha kötü cinsten 1.5 kg buğdayın takas yoluyla satışı caiz değildir. Yine 10 gr antika altının 50 gr altın mukabilinde satışı faizdir. Bu faiz çeşidine ribe’l-fadl denir.

Demek, kıyemi malların birbiriyle takası caizdir ve bunlarda ribe’l-fadl ve ribe’n-nesîe cereyan etmez. (Ribe’l-fadl ve ribe’n-nesîe konularını 5. başlıkta işledik.)

(Vehbe Zuhaylî, V, 44, 498)

Yazar: Sinan Yılmaz